Ayna ayarı ve kör nokta: park etmeden önce

Kör nokta nedir?

Kör noktalar, düz bakarken ya da aynalara bakarken göremediğin alanlardır. Çoğu araçta aracın yanlarında, sürücünün biraz arkasında kalırlar. Bu alanları görmenin yolu başını çevirip omzunun üzerinden yan camlara bakmaktır; gövdeni ve direksiyonu çevirmeden.

İç dikiz aynası

Normal oturuşunda, başını oynatmadan arka camın ortasını doğrudan görecek şekilde ayarla.

Yan aynalar: BGE yöntemi

ABD karayolu güvenliği kurumu NHTSA’nın önerdiği BGE (Blindzone-Glare Elimination) yönteminde yan aynalar, klasik ayara göre yaklaşık 15° daha dışa çevrilir. Böylece aynalar aracın kendi yanını değil, yandaki şeridi gösterir.

1. Sol ayna: Başını sol cama yasla. Aynayı, aracının sol yanı ancak görünecek şekilde ayarla.
2. Sağ ayna: Başını aracın ortasına doğru getir. Aynayı, aracının sağ yanı ancak görünecek şekilde ayarla.
3. Normal oturuşuna dön. Artık aracının yanlarını aynalarda neredeyse hiç görmemelisin; bu beklenen sonuçtur.

Ayarını test et

Seni geçen bir araca bak. Doğru ayarda araç iç aynadan çıkmadan yan aynada görünmeye başlar, yan aynadan çıkmadan da göz ucunda, yani çevresel görüşünde belirir. Arada kaybolduğu bir an varsa aynayı biraz daha ayarla. Bu ayarın bir yan faydası da geceleri arkadaki araçların farlarının yan aynalardan daha az yansımasıdır.

Omuz kontrolü hâlâ şart

Bu ayar kör noktayı küçültür ama tamamen yok etmez. NHTSA’nın güncel rehberi de şerit değiştirmeden önce omzunun üzerinden bakmanı önerir. Kaliforniya sürücü el kitabına göre omuz kontrolü özellikle şu anlarda yapılır:

• Şerit değiştirirken, kavşakta dönerken ve trafiğe katılırken
• Geri giderken, paralel park ederken ve park yerinden çıkarken
• Kaldırımdan ayrılırken ve kapıyı açarken

Türkiye’de direksiyon sınavı değerlendirme formunda, araca bindiğinde ayna ayarını kontrol etmemek ve park yerinden çıkarken omuz üstü bakış yapmamak sarı hatadır; park yerinden çıkarken aynalarla trafiği kontrol etmemek kırmızı hatadır.

Geri giderken aynalar yetmez

Birleşik Krallık trafik kurallarına (Highway Code, Kural 202) göre geri gitmeden önce tüm aynalar ve arkadaki kör nokta kontrol edilir, yavaş gidilir ve ağırlıklı olarak arka camdan bakılır. Direksiyonu çevirdiğinde aracın önünün dışa doğru savrulduğunu unutma. Görüşün yetersizse birinden yardım iste ve gereğinden fazla geri gitme.

Bazı araç modellerinde geri vitese takınca yan ayna aşağı eğilir ve kaldırımı görmeni kolaylaştırır. Bu özellik her araçta yoktur ve çoğunlukla ayarlardan açılıp kapatılır; aracının kılavuzuna bak.